Rozwijanie przez manipulowanie 1

Zabawa jest fundamentalną sprawą, jesli chodzi o rozwój naszych pociech. W ostatnim czasie pisałam trochę na temat zabawowych etapów rozwoju (Rozwój potrzeb zabawowych. O zabawkach, które rosną razem z dzieckiem), a dzisiaj chciałabym poświęcić trochę czasu tzw. manipulowaniu.

Bo niemowlaki w pierwszej kolejności uczą się poprzez manipulowanie. Dlatego wszelkiego rodzaju zabawki, pozwalające na przekręcanie, wciskanie, dotykanie, układanie, będą wzmacniać i rozwijać ich zdolności poznawcze. Gra manipulacyjna angażuje ręce i oczy, rozwija prawidłową koordynację ruchową, kontrolę nad postawą ciała i inne umiejętności, które będą przydatne w szkole. Istnieje wiele zabaw manipulacyjnych, jakie możemy zaproponować maluszkom.

Zacznijmy jednak od początku…

Czym jest ‘manipulowanie’?

Praktycznie wszystko, co trafia do rąk naszych pociech, może być zabawką do manipulowania. Może być to układanie puzzli (podnoszenie, przekręcanie, dopasowywanie), układanie klocków, pocieranie przedmiotami o siebie (kawałkami papieru, kartami, rozdzieranie gazet), wkręcanie np. drewnianych śrubek, otwieranie i zamykanie pojemników, cięcie nożyczkami (papieru lub innych materiałów), dopasowywanie przedmiotów, jak podczas budowania z klocków lego, ubieranie się (zapinanie zamków lub guzików), otwieranie portfela czy innych torebek, nawijanie (np. wełny).

Poprzez manipulowanie dzieci rozwijają kontrolę nad swoimi palcami i ich sprawność, uczą się śledzenia wzrokiem obrazków, używania zmysłów wzroku i dotyku, poznają kształty, rozmiary i wagę przedmiotów, zaczynają budować wczesne umiejętności matematyczne.

Manipulowanie wzmacnia rozwój fizyczny dziecka w zależności od jego wieku

Rodzaje gry manipulacyjnej będą się oczywiście różniły na poszczególnych etapach rozwoju. Zadania powinny być więc dopasowane do wieku. Nie możemy dawać dzieciom zbyt trudnych zadań, które mogłyby je zniechęcić do podejmowania kolejnych wyzwań.

Źródło: www.child-development-guide.com

tabelka

Jakich materiałów używać do zabawy manipulacyjnej?

Małe sprzęty:

Puzzle – różnego rodzaju

Zabawki konstrukcyjne, jak klocki, puzzle, duplo

Karty do układania

Karty do wyszywania

Instrumenty muzyczne

Sprzęt do rysowania i malowania

Kredki – grube lub cienkie (dla najmłodszych dobre są takie kredki grube u nasady, które dziecko może złapać całą rączką)

Ołówki, długopisy (należy jednak pilnować dziecka, aby ich nie rozkręciło i nie połknęło części)

Bawełniane szpulki

Woda

Piasek

i wszystko, co lepkie i brudzi ;-)

Inne sprzęty

Materiały do gotowania, ciasto, glina

Piłka – do rzucania, kopania, łapania

KLOCKI

DSC_9860

Bardzo uniwersalnym narzędziem do gry manipulacyjnej są znane nam wszystkim z dzieciństwa klocki. Do klocków podchodzę bardzo sentymentalnie, bo faktycznie kojarzą mi się z czasem, gdy byłam mała i budowałam z nich zamki. Uwielbiałam je i było dla mnie całkiem oczywiste, że Adaś musi również mieć swój zestaw.

Bardzo spodobał mi się duży i bajecznie kolorowy zestaw drewnianych klocków Kubix z francuskiej fimy Janod.

DSC_9829DSC_9815

Zestaw zawiera 100 drewnianych klocków, wycinanych laserowo, jest pomalowany kolorowymi farbami wodnymi. Znajdziemy w nim grubsze i cieńsze sześciany, prostopadłościany, walce, stożki i inne. Dzięki różnorodności kolorów i kształtów dziecko będzie mogło budować z nich przeróżne budowle, a także układać różnego rodzaju wzory. Mając kilkanaście miesięcy zabawa będzie polegała w znacznej mierze na manipulowaniu, poznawaniu kształtów i kolorów. Z czasem dziecko będzie w stanie układać z klocków coraz wyższe wieże, coraz bardziej wyszukane kształty, aż w końcu powstaną z nich prawdziwe budowle.

DSC_9839

Osobiście uważam, że klocki są wspaniałą zabawką, która posłuży przez lata. Będę również idealnym prezentem, który nie tylko bawi i uczy, ale również jest niesamowicie trwały. Zabawę z ich użyciem można bowiem dopasować do wieku dziecka. Klocki tego typu rozwijają niesamowicie wyobraźnie przestrzenną, a poprzez układanie uczą precyzji, dokładności, logicznego myślenia, koncentracji i cierpliwości. W tym zadaniu ważny jest też udział rodzica. Zabawa klockami to wspaniały czas zarówno dla malucha, jak i dla opiekuna. Można wspólnie spędzić czas, dzięki któremu nasze maluchy zdobędą nowe umiejętności. Powiem więcej. Lubię bawić się klockami z Adasiem, bo widzę, jak on się wtedy koncentruje, skupia na oglądaniu kształtów, próbuje układać wieże, czy ostatecznie wyrzuca na podłogę mówiąc „bagałan”, aby następnie zabrać się za ich wrzucanie do pudełka.

2

Jak zachęcać niemowlaki do zabawy manipulacyjnej?

W zasadzie nie trzeba ich ani zachęcać, ani zmuszać :-). Dzieci same intuicyjnie zaczynają się bawić, ale oczywiście każde z nich ma swoje preferencje. Ponieważ możliwości manipulacyjnej gry jest bardzo wiele, wcale nie trzeba zmuszać malucha do układania puzzli, jeśli on akurat woli budować zamek z piasku czy układać klocki. Warto jest jednak dawać dziecku różne możliwości i pozwalać na przechodzenie od jednego rodzaju zabawy do innej. Ponieważ im więcej będzie się bawił, tym więcej umiejętności rozwinie :-).

 1

Bądź towarzyski, podziel się!