Czarny, biały i czerwony. Czyli co widzi niemowlę. 3

Od narodzin mojego synka cały czas postrzegałam go jako osobę :-), która widzi wszystko. Piszę „osobę”, bo traktujemy Adaśka jako w pełni dojrzałego, myślącego, jak to pisze Jasper Juul – kompetentnego członka naszej rodziny :-). Przy takim podejściu jakoś ciężko mi było wyobrazić sobie, że noworodek nie widzi praktycznie nic i dopiero w miarę upływu czasu, w mglistej rzeczywistości zaczyna dostrzegać pierwsze kolory i kształty.

Co takiego widzi niemowlę?

Na przestrzeni miesięcy (a dokładnie pierwszych dwóch lat) dziecko uczy się „widzieć”, tak samo jak uczy się siadać czy chodzić. Ciekawe, bo wydawać by się mogło, że zmysł wzroku to coś, co powinno działać w pełni od narodzin. A jednak tak nie jest…. Dziecko musi nauczyć się: skupiać wzrok, poruszać oczami jednocześnie i każdym z osobna, a także zrozumieć w jaki sposób może wykorzystywać informację wizualną na swoje potrzeby. Ogólnie widzenie oraz sposób w jaki mózg przetwarza informację wzrokową są umiejętnościami, które trzeba nabyć.

Od narodzin do ok. 3 miesięcy życia
Dziecko jest w stanie skupiać wzrok na obiektach oddalonych o maksymalnie 30 centymetrów.
Po narodzinach niemowlę widzi zamgloną mieszankę różnych bodźców wzrokowych. Jego uwagę mogą zwracać przedmioty kontrastowe, nie jest w stanie przenosić wzroku z przedmiotu na przedmiot, ani odróżnić ich między sobą. Skupia wzrok najczęściej na twarzy matki podczas karmienia.
W ciągu pierwszych miesięcy życia, oczy zaczynają powoli współpracować, a widzenie gwałtownie się poprawia. Koordynacja oko-głowa rozwija się w miarę, jak dziecko zaczyna śledzić poruszanie się obiektów i sięgać po nie. Około 8 tygodnia coraz łatwiej skupia swój wzrok na twarzach rodziców lub innych osób, które znajdują się blisko niego. Do trzeciego miesiąca życia niemowlęta powinny już śledzić wzrokiem obiekty i wyciągać do nich ręce.

5 – 8 miesiąc życia
Podczas tych miesięcy cały czas udoskonala się kontrola ruchów gałki ocznej oraz koordynacja oko-ciało. Percepcja głębi, czyli umiejętność oceny, czy obiekt jest bliżej czy dalej wykształca się dopiero w piątym miesiącu. Do tego okresu dziecko uczy się również rozróżniania kolorów. Około 8 miesiąca niemowlę zaczyna raczkować. To dodatkowo wspomaga koordynację oko-ręka- stopa-ciało. Im więcej dziecko raczkuje, tym lepiej używa oczu.

9 – 12 miesięcy
Mając 9 miesięcy dziecko powinno używać obu oczu i rąk razem. Teraz umie już oceniać dość dobrze odległości i rzucać przedmiotami z dużą precyzją.

Badania przeprowadzone przez Smith-KettlewelI Eye Research Institute (San Francisco) i University of California (Berkeley), mierzyły ostrość widzenia u niemowlaków. Wykazano, że na początku noworodek widzi przede wszystkim duże przedmioty. Jednak w przeciągu 8 miesięcy wzrok poprawia się tak bardzo, że dziecko widzi już niemal jak osoba dorosła. Co z tego wynika? Nasze maluszki są w stanie widzieć znacznie więcej, niż nam się może wydawać. Dlatego warto, żebyśmy im pokazywali, jak najwięcej:-)

Widzenie Kontrastów

Jedną z rzeczy, które dziecko widzi dobrze od samego początku są kontrasty. Dlatego do najlepszych należą kolory, takie jak biały, czarny i czerwony. Adaś miał od samego początku zwykłą czarno-białą piłkę, kupioną za kilka złotych. Z całą pewnością mogę powiedzieć, że ją widział najlepiej, dlatego nazwaliśmy ją ‘ukochaną zabawką’. W ostatnim czasie dostaliśmy od firmy LULLALOVE zabawnego misia MR B, który oprócz działań antykolkowych, jest zaprojektowany zgodnie ze standardami kolorystycznymi dla niemowlaków. Adaśkowi przypadł bardzo do gustu, bo świetnie grzeje brzuszek (wkład działający, jak termofor samoistnie się nagrzewa), ma dobre kolory (czarny-czerwony-biały) i oczywiście, to co dla niego teraz ważne - ma metki i długie nóżki, idealnie nadające się do ssania. Nic tak nie rozśmiesza Adasia, jak zabawa z rezolutnym misiem MR B :-). Poniżej wrzucam kilka zdjęć, a na koniec zamieściłam jeszcze dodatkowy tekst o widzeniu z What can my baby see?

2

3

4

5

Dodatkowe informacje Z WHAT CAN MY BABY SEE?, Russell D. Hamer(http://www.ski.org/Vision/babyvision.html): ‚Najważniejsza kwestia dotycząca niemowląt to umiejętność skupiania wzroku. Kiedy próbujemy spojrzeć na obiekt, specjalne mięśnie wewnątrz naszego oka, nazywane mięśniami rzęskowymi, automatycznie zacieśniają lub poluźniają kształt soczewki. Dzięki temu wyraźny obraz zostanie wyświetlony na powierzchni siatkówki – z tyłu oko. Jest to podobne do regulacji soczewek aparatu, dzięki czemu możemy zrobić wyraźną fotografię. Niemowlęta rodzą się z częściami optycznymi oczu, które są w pełni zdolne do ogniskowania obiektów znajdujących się w dowolnej odległości (zarówno daleko na horyzoncie, jak i tuż przed ich nosem). W wielu książkach o rozwoju niemowląt można znaleźć informację, że dzieci mogą skupić wzrok tylko na przedmiotach oddalonych maksymalnie o 30 cm od ich twarzy. W rzeczywistości dzieci są w stanie skupić wzrok na dowolnej odległości, tylko początkowo (do końca dwóch pierwszych miesięcy życia) nie mają po prostu dobrej kontroli nad mięśniami rzęskowymi. Czasami koncentrują się zbyt blisko (przed obiektem), czasami zbyt daleko (za obiektem). Po około 2 miesiącach życia dzieci są już w stanie skupić wyraźne obrazy na siatkówce. Jednak ich widzenie nie jest jeszcze w pełni jasne.

Dlaczego wizja nie jest jasna? Ostrość wzroku jest zależna od składników optycznych oka (jak soczewka), lecz co ważniejsze, jest zależna od działania siatkówki i mózgu. Oznacza to, że nawet jeśli optyka oka jest wystarczająca dojrzała, niemowlęta nadal nie mogą widzieć jak osoby dorosłe, ponieważ obszary mózgu odpowiedzialne za widzenie są nadal niedojrzałe. W wyniku tego dzieci wciąż nie mogą zobaczyć wyraźnie przedmiotów i osób dorosłych.

Siatkówki każdego oka zawiera ponad 100 milionów komórek, które są wyjątkowo wrażliwe na działanie światła. Część siatkówki, która specjalizuje się w dobrej ostrości wzroku (widzenie szczegółów) oraz dobrym widzeniu barw, nazywany jest dołkiem środkowym (fovea centralis). Kiedy patrzymy na obiekt, poruszamy naszymi oczami tak, że obraz projektowany na siatkówkę pada na dołek. U noworodków, ostrość widzenia jest ograniczona, przede wszystkim dlatego, że dołek środkowy jest bardzo niedojrzały. Tak więc, nawet jeśli niemowlę jest w stanie skupić obraz na siatkówce, dołek i pozostałe części wizualne mózgu są za mało dojrzałe, aby transmitować wyraźny obraz, więc nawet dobrze skupione obiekty pozostaną rozmyte’.

Bądź towarzyski, podziel się!